Jak zawsze w Dolomitach – na koniec nagroda. Przepiękna panorama ze szczytu po przejściu ferraty Alpini. Od lewej Ra Gusela, Nuvolau, Averau, pośrodku za nimi wyniosła Civetta. Z prawej strony, daleko w tle, Pale di San Martino
Via ferrata degli Alpini
wysiłek
1234
widowiskowość
1234
zabezpieczenie
1234
trudność
C/D
przejście
3 godz. 15 min
podejście
30 min
wspinaczka
2 godz.
zejście
45 min
suma podejść
580 m
wspinaczka
330 m
orientacja
S
termin
VI – IX
mapa
Tabacco 03
długość
3 km
Ferrata Col dei Bos / Ferrata della Piramide
Ristorante Grill Da Strobel – Col dei Bos 2559 m – Ristorante Grill Da Strobel
Z Passo Falzarego jedziemy drogą SR48 w kierunku Cortina d’Ampezzo. Po około kilometrze zatrzymujemy się na parkingu po lewej stronie przy Ristorante Grill Da Strobel (po prawej stronie drogi jest duży parking przy wyciągu narciarskim).
Kierujemy się na północ, dalej ścieżką przez las zgodnie z drogowskazem – w kierunku Ferraty degli Alpini. Po około 15 minutach podchodzimy do skał Torri del Falzarego, przy których skręcamy w prawo; po chwili dochodzimy do polany z przyklejonymi do skalnej ściany ruinami dużego szpitala wojsk włoskich z okresu pierwszej wojny światowej. Przecinamy polanę w kierunku północno-wschodnim i dochodzimy do początku Ferraty degli Alpini na Col dei Bos.
Ferrata Alpini na pierwszych początkowych kilkunastu metrach ma najtrudniejszy i dosyć siłowy odcinek. Najpierw pokonujemy pionową ścianę, dalej jest krótki trawers w prawo z lekką przewieszką, a nieco wyżej kolejny pionowy odcinek w skalnym kominie. Początek to zdecydowanie najtrudniejszy odcinek trasy. Pozostała część drogi to już przyjemna i nietrudna ferrata. Przez prawie dwie godziny spokojnej wspinaczki kolejnymi ściankami i trawersami dochodzimy na dużą łąkę (2515 m) z pięknym widokiem na okolicę; patrząc na południe, podziwiamy wieże Cinque Torri, dalej Nuvolau i Averau, a to wszystko na tle zawsze otulonej lodem i śniegiem Marmolady. Stąd możemy wejść ścieżką na szczyt Col dei Bos, mijając po drodze artefakty z okresu I wojny światowej, lub od razu ruszyć z powrotem na parking.
Kierujemy się nieoznakowaną ścieżką w kierunku północno-zachodnim. Po około 200 metrach dochodzimy do miejsca, w którym ścieżki rozchodzą się w kilku kierunkach, skąd mamy kilka wariantów powrotu do parkingu.
Wariant 1.
(dla którego podajemy w tabeli czasy przejść i długości podejść). Skręcamy w lewo w kierunku małego drewnianego krzyża i idziemy w dół kamienistego jaru między Col dei Bos a Torri del Falzarego. Na jego końcu, schodząc (lub zbiegając) piarżyskiem, docieramy ponownie do ruin szpitala, skąd tą samą ścieżką, którą weszliśmy, wracamy do parkingu.
Wariant 2.
Kierujemy się w stronę szczytu Lagazuoi i łatwą ścieżką szybko dochodzimy do Forcella Travenanzes. Po prawej stronie podziwiamy najpiękniejszą dolinę w Dolomitach – Val di Travenanzes. Z przełęczy szlakiem 402 idziemy w dół na parking lub wchodzimy na szczyt Lagazuoi, skąd zjeżdżamy wygodnie wagonikami. Z dolnej stacji kolejki mamy około kilometr spaceru asfaltem do samochodu.
Trasa powrotna prowadzi trochę poniżej szczytu Col dei Bos. Warto nadłożyć kilkadziesiąt metrów podejścia aby wejść na niego.
Alternatywną trasą powrotu jest zejście ze szczytu na przełęcz Col dei Bos, z której szlakami 402 i 412 wracamy na parking pod restauracją Da Strobel.
Via Ferrata degli Alpini
Ferrata degli Alpini ma wiele imion: Ferrata Truppe Alpine, Via Ferrata della Piramide, Ferrata Col dei Bos. Trasę wyznaczył Paolo Michielli Strobel, a została zbudowana w latach 2006–2007 przez formacje włoskich strzelców alpejskich (Alpini) stacjonujących w Bolzano. Poprowadzono ją trasą ich dotychczasowych ćwiczeń na górze Col dei Bos.
Latem na parkingu często można spotkać wojskowe samochody, a na ferracie – długi wężyk sprawnie poruszających się żołnierzy. Zdarza się, że z powodu manewrów trasa jest czasowo zamykana do wyłącznego użytku Alpini. Dodatkowo, szczególnie przy dobrej pogodzie, bywa tu sporo turystów. Nic dziwnego – ferrata jest dobrze ubezpieczona, niezbyt powietrzna, ciekawa widokowo i, co ważne, znajduje się bardzo blisko parkingu. 🙂
Nieporozumienia może powodować nazwa znajdującej się w pobliżu restauracji Da Strobel, którą łatwo pomylić z Ferratą Strobel. Ta ostatnia znajduje się jednak w zupełnie innym miejscu – w miejscowości Fiames, niedaleko Cortina d’Ampezzo. Ristorante Da Strobel prowadzi Paolo Michielli Strobel i jego rodzina, natomiast nazwa Ferraty Strobel (Punta Fiames) jest hołdem dla jego brata – zmarłego przewodnika górskiego, o czym wspominamy w jej opisie.
Ferrat o nazwie „Alpini” jest kilka w Dolomitach, dlatego dla odróżnienia często używa się nazwy Ferrata Col dei Bos – od szczytu, na który można wejść łatwym szlakiem po pokonaniu ostatniego odcinka trasy. Warto to zrobić! Jak zawsze, widok ze szczytu jest jeszcze ciekawszy i stanowi doskonałe zwieńczenie tej przygody.
Podpis 1:
Podpis 2:
Podpis 3:
Podpis 4:
Podpis 5:
Podpis 6:
Podpis 7:
Podpis 8:
Podpis 9:
Podpis 10:
Podpis 11:
Podpis 12:
Podpis 13: